{"id":13490,"date":"2026-08-30T21:50:41","date_gmt":"2026-08-30T19:50:41","guid":{"rendered":"https:\/\/www.pogotowieflagowe.pl\/aktualne\/malzenstwa-osob-tej-samej-plci-trafiaja-do-polskich-urzedow-stanu-cywilnego-nowe-zasady-obowiazuja-od-dzis-w-calym-kraju\/"},"modified":"2026-08-30T21:50:42","modified_gmt":"2026-08-30T19:50:42","slug":"malzenstwa-osob-tej-samej-plci-trafiaja-do-polskich-urzedow-stanu-cywilnego-nowe-zasady-obowiazuja-od-dzis-w-calym-kraju","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.pogotowieflagowe.pl\/aktualne\/malzenstwa-osob-tej-samej-plci-trafiaja-do-polskich-urzedow-stanu-cywilnego-nowe-zasady-obowiazuja-od-dzis-w-calym-kraju\/","title":{"rendered":"Ma\u0142\u017ce\u0144stwa os\u00f3b tej samej p\u0142ci trafiaj\u0105 do polskich urz\u0119d\u00f3w stanu cywilnego. Nowe zasady obowi\u0105zuj\u0105 od dzi\u015b w ca\u0142ym kraju"},"content":{"rendered":"
\n

Od dzi\u015b w ka\u017cdym Urz\u0119dzie Stanu Cywilnego w Polsce maj\u0105 obowi\u0105zywa\u0107 przepisy umo\u017cliwiaj\u0105ce transkrypcj\u0119 zagranicznych akt\u00f3w ma\u0142\u017ce\u0144stwa os\u00f3b tej samej p\u0142ci. Zmiana wchodzi w \u017cycie pomimo lipcowego wyroku Trybuna\u0142u Konstytucyjnego, kt\u00f3ry uzna\u0142 stosowne rozporz\u0105dzenie Ministra Cyfryzacji za niezgodne z konstytucj\u0105. Istotnym t\u0142em pozostaje tak\u017ce g\u0142o\u015bne weto Prezydenta Karola Nawrockiego wobec ustawy o statusie osoby najbli\u017cszej.<\/p>\n

Od dzi\u015b w Urz\u0119dach Stanu Cywilnego obowi\u0105zuj\u0105 nowe zasady<\/h2>\n

23 sierpnia up\u0142ywa trzymiesi\u0119czny okres od ukazania si\u0119 rozporz\u0105dzenia Ministra Cyfryzacji w sprawie nowych wzor\u00f3w dokument\u00f3w rejestracyjnych stanu cywilnego. Oznacza to, \u017ce od dzi\u015b transkrypcja zagranicznego aktu ma\u0142\u017ce\u0144stwa pary tej samej p\u0142ci ma by\u0107 mo\u017cliwa w dowolnym urz\u0119dzie stanu cywilnego w kraju.<\/p>\n

Zmiany dotycz\u0105 m.in. odpis\u00f3w pe\u0142nych i skr\u00f3conych akt\u00f3w ma\u0142\u017ce\u0144stwa oraz za\u015bwiadcze\u0144 o informacjach zawartych w ksi\u0119dze stanu cywilnego. Nowe formy przewiduj\u0105 trzy sytuacje: ma\u0142\u017ce\u0144stwo kobiety z m\u0119\u017cczyzn\u0105, dwie kobiety lub dw\u00f3ch m\u0119\u017cczyzn.<\/p>\n

Sp\u00f3r o przepisy i Konstytucj\u0119<\/h2>\n

Nowe rozwi\u0105zania od pocz\u0105tku budzi\u0142y jednak powa\u017cne kontrowersje. Pod koniec lipca Trybuna\u0142 Konstytucyjny orzek\u0142, \u017ce rozporz\u0105dzenie Ministra Cyfryzacji w zakresie umo\u017cliwiaj\u0105cym transkrypcj\u0119 zagranicznych akt\u00f3w ma\u0142\u017ce\u0144stwa os\u00f3b tej samej p\u0142ci jest niezgodne z Konstytucj\u0105. Orzeczenie by\u0142o jednomy\u015blne.<\/p>\n

Zagadnienie to ma istotne implikacje konstytucyjne. Zwolennicy wprowadzonych przez rz\u0105d rozwi\u0105za\u0144 powo\u0142uj\u0105 si\u0119 przede wszystkim na orzecznictwo europejskie i krajowe. Przeciwnicy natomiast zwracaj\u0105 uwag\u0119, \u017ce zgodnie z art. 18 Konstytucji ma\u0142\u017ce\u0144stwo, jako instytucja chroniona przez pa\u0144stwo, oznacza zwi\u0105zek kobiety i m\u0119\u017cczyzny.<\/p>\n

Na tym tle stanowisko Trybuna\u0142u Konstytucyjnego nabiera szczeg\u00f3lnego znaczenia.<\/p>\n

Najpierw orzeczenia s\u0105du, p\u00f3\u017aniej nowelizacja rozporz\u0105dzenia<\/h2>\n

Do zmian przyczyni\u0142y si\u0119 m.in. orzeczenia s\u0105d\u00f3w administracyjnych oraz wyrok Trybuna\u0142u Sprawiedliwo\u015bci Unii Europejskiej. W marcu tego roku Naczelny S\u0105d Administracyjny po raz pierwszy nakaza\u0142 Urz\u0119dowi Stanu Cywilnego dokonanie transkrypcji zagranicznego aktu ma\u0142\u017ce\u0144stwa pary tej samej p\u0142ci.<\/p>\n

Sprawa dotyczy\u0142a Jakuba Cupriaka-Trojana i Mateusza Trojana, kt\u00f3rzy pobrali si\u0119 w Berlinie w 2018 roku. W maju akt ich ma\u0142\u017ce\u0144stwa zosta\u0142 wpisany do polskiego rejestru stanu cywilnego przez Urz\u0105d Stanu Cywilnego w Warszawie.<\/p>\n

Ministerstwo Cyfryzacji zdecydowa\u0142o si\u0119 nast\u0119pnie na takie dostosowanie wzor\u00f3w dokument\u00f3w, aby \u2013 jak argumentowa\u0142o \u2013 wykonanie kolejnych orzecze\u0144 s\u0105d\u00f3w nie wymaga\u0142o ka\u017cdorazowego odr\u0119bnego post\u0119powania s\u0105dowego.<\/p>\n

Weto prezydenta Nawrockiego pozostaje wa\u017cnym t\u0142em<\/h2>\n

Dzisiejsza zmiana wchodzi w \u017cycie zaledwie kilka tygodni po decyzji Prezydenta Karola Nawrockiego w sprawie ustawy o statusie osoby najbli\u017cszej.<\/p>\n

17 lipca prezydent zawetowa\u0142 zar\u00f3wno ustaw\u0119 o statusie osoby najbli\u017cszej w zwi\u0105zku i umowie o wsp\u00f3lnym po\u017cyciu, jak i przepisy j\u0105 wdra\u017caj\u0105ce.<\/p>\n

Prawo umo\u017cliwi\u0142oby parom zawarcie zarejestrowanej umowy przed notariuszem reguluj\u0105cej m.in. kwestie maj\u0105tkowe, mieszkaniowe, obowi\u0105zki alimentacyjne, dost\u0119p do informacji medycznych i organizacj\u0119 poch\u00f3wku. Prezydent argumentowa\u0142, \u017ce ustawa stworzy now\u0105, sformalizowan\u0105 instytucj\u0119 prawa rodzinnego, kt\u00f3ra zbyt mocno przypomina ma\u0142\u017ce\u0144stwo.<\/p>\n

W praktyce oznacza to, \u017ce z jednej strony prezydent zablokowa\u0142 ramy prawne dotycz\u0105ce zwi\u0105zk\u00f3w partnerskich, z drugiej \u2013 od dzi\u015b wchodz\u0105 w \u017cycie regulacje wykonawcze dotycz\u0105ce transkrypcji zagranicznych akt\u00f3w ma\u0142\u017ce\u0144stwa os\u00f3b tej samej p\u0142ci.<\/p>\n

Nie wszyscy samorz\u0105dowcy chc\u0105 stosowa\u0107 nowe zasady<\/h2>\n

Rozporz\u0105dzenie spotka\u0142o si\u0119 tak\u017ce ze sprzeciwem cz\u0119\u015bci samorz\u0105dowc\u00f3w. Prezydent Zakopanego \u0141ukasz Filipowicz zapowiedzia\u0142, \u017ce miejscowy Urz\u0105d Stanu Cywilnego odm\u00f3wi przeprowadzenia takich transkrypcji, argumentuj\u0105c, \u017ce rozporz\u0105dzenie nie zmienia Konstytucji.<\/p>\n

Zastrze\u017cenia zg\u0142osili tak\u017ce przedstawiciele Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Arcybiskup Wies\u0142aw \u015amigiel podkre\u015bli\u0142, \u017ce konstytucyjna ochrona ma\u0142\u017ce\u0144stwa dotyczy zwi\u0105zku kobiety i m\u0119\u017cczyzny i \u017ce wyk\u0142adnia przepis\u00f3w prawa nie powinna by\u0107 sprzeczna z Konstytucj\u0105.<\/p>\n

Co stanie si\u0119 dalej?<\/h2>\n

Kwestia ta pozostaje wi\u0119c przedmiotem zaci\u0119tego sporu prawno-politycznego. Rz\u0105d wskazuje na konieczno\u015b\u0107 zastosowania si\u0119 do orzecze\u0144 s\u0105d\u00f3w i dostosowania administracji do nowych zasad. Przeciwnicy zmian odwo\u0142uj\u0105 si\u0119 natomiast do argument\u00f3w konstytucyjnych i zadaj\u0105 pytanie, czy zmiany o tak du\u017cej wadze mo\u017cna wprowadzi\u0107 w drodze rozporz\u0105dzenia ministerialnego.<\/p>\n

Dodatkowym elementem sporu jest fakt, \u017ce Trybuna\u0142 Konstytucyjny kwestionowa\u0142 ju\u017c konstytucyjno\u015b\u0107 regulacji. Rzecznik rz\u0105du Adam Sz\u0142apka kwestionowa\u0142 jednak skutki tego orzeczenia, argumentuj\u0105c, \u017ce obecne funkcjonowanie Trybuna\u0142u Konstytucyjnego jest wadliwe pod wzgl\u0119dem prawnym.<\/p>\n

Sp\u00f3r nie ko\u0144czy si\u0119 zatem wraz z wej\u015bciem w \u017cycie nowych przepis\u00f3w. Wr\u0119cz przeciwnie, wszystko wskazuje na to, \u017ce kwestia zakresu uznawania w Polsce zagranicznych ma\u0142\u017ce\u0144stw os\u00f3b tej samej p\u0142ci jeszcze d\u0142ugo pozostanie przedmiotem batalii polityczno-prawnej.<\/p>\n

Swoje zadowolenie wyrazi\u0142 ju\u017c Krzysztof Gawkowski, publikuj\u0105c na X nast\u0119puj\u0105cy wpis:<\/p>\n

\n
\n
\n

Od jutra pa\u0144stwo b\u0119dzie lepiej chroniona godno\u015b\u0107 i prawa polskie.<\/p>\n

Nowe wzory akt\u00f3w zezwalaj\u0105 na transkrypcj\u0119 akt\u00f3w ma\u0142\u017ce\u0144stwa jednop\u0142ciowego z potwierdzeniem dla par. To koniec administracyjnej fikcji i ryzyko, z kt\u00f3r\u0105 przez lata\u2026 pic.twitter.com\/mRZYkEg9W4<\/a><\/p>\n

\u2014 Krzysztof Gawkowski (@KGawkowski) 22 sierpnia 2026<\/p><\/blockquote>\n<\/div>\n<\/figure>\n<\/div>\n