Odwołanie w referendum prezydenta Krakowa Aleksandra Miszalskiego może być oznaką szerszego zjawiska. Według sondażu IBRiS zleconego przez Rzeczpospolitaaż 49,1 proc. Polaków jest niezadowolonych z władz rządzących ich społecznościami lokalnymi. Najbardziej krytyczne opinie płyną od wyborców opozycji i mieszkańców najmniejszych gmin.
Badanie przeprowadzono po referendum w Krakowie w sprawie odwołania prezydenta miasta. Inicjatywa uzyskała poparcie aż 97,8 proc. wyborców, co skłoniło do zbadania nastrojów społecznych w całym kraju. W odpowiedzi na te wydarzenia IBRiS w imieniu Rzeczpospolitapytał Polaków, czy są zadowoleni z urzędników rządzących ich miastami. Jak podała gazeta w poniedziałkowym wydaniu, niemal połowa respondentów – 49,1 proc. – udzieliła odpowiedzi negatywnej.
Tymczasem 37,9 proc. respondentów stwierdziło, że ich burmistrz, prezydent miasta lub wójt dobrze wywiązuje się ze swoich obowiązków.
Kto jest najbardziej niezadowolony?
Jak Rzeczpospolita Jak zauważa, badanie wyraźnie pokazuje, które grupy są najbardziej krytyczne wobec swoich władz lokalnych. Najbardziej niezadowoleni są wyborcy opozycji – aż 65 proc. wyraża negatywne zdanie na temat rządzących.
Krytyczne postawy dominują także wśród mieszkańców najmniejszych gmin, do 50 tys. mieszkańców, a także wśród mieszkańców dużych miast liczących powyżej 250 tys. mieszkańców. Z sondażu wynika ponadto, że mężczyźni są bardziej niezadowoleni niż kobiety.
Co ważne, niezadowolenie nie zawsze przekłada się na chęć zmiany. Z badania wynika, że 25,4 proc. krytyków nie widzi realnej alternatywy dla swoich obecnych burmistrzów i prezydentów miast. Kolejne 13,1 proc. respondentów nie miało zdania na temat władz rządzących ich miejscowością.
Sygnał ostrzegawczy dla samorządów
Wyniki badania mogą być ważną przestrogą dla lokalnych liderów w całej Polsce. Udane referendum w Krakowie pokazało, że mieszkańcy chętnie sięgają po instrumenty demokracji bezpośredniej, gdy nie są zadowoleni z funkcjonowania swoich władz lokalnych.
Czy odwołanie prezydenta Krakowa to odosobniony przypadek, czy początek szerszego trendu, okaże się w nadchodzących miesiącach. Jedno jest pewne: blisko połowa Polaków krytycznie ocenia swoje władze lokalne, dając wyraźny sygnał, że oczekiwania mieszkańców wobec samorządowców pozostają wysokie.
Badanie CATI przeprowadzono w dniach 12–13 czerwca 2026 r. na próbie 1068 respondentów.