Stowarzyszenie Prawnicy dla Polski złożyło skargę karną do Prokuratury Okręgowej w Warszawie w związku z podejrzeniem niedopełnienia obowiązków przez funkcjonariuszy publicznych. Sprawa dotyczy orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego wydanych w okresie od 17 kwietnia 2024 r. do 22 września 2026 r., które nie zostały opublikowane w dziennikach urzędowych.
Skargę podpisał prezes stowarzyszenia sędzia Łukasz Piebiak. Stowarzyszenie powołuje się na 86 niepublikowanych orzeczeń, podczas gdy sam Trybunał w niedawno opublikowanym rejestrze odnotowuje 85. W skardze stowarzyszenie przyznaje, że rozbieżność ta wymaga wyjaśnienia.
Czego chcą prawnicy dla Polski?
Stowarzyszenie powołuje się na art. 190 ust. 2 Konstytucji RP, który stanowi, że orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego podlegają niezwłocznej publikacji. Wskazuje, że Dziennik Ustaw i Monitor Polski wydawane są przez Prezesa Rady Ministrów przy pomocy Rządowego Centrum Legislacji. Zdaniem stowarzyszenia żaden przepis nie pozwala władzy wykonawczej na wybiórcze decydowanie, które orzeczenia powinny zostać opublikowane.
Prawnicy Polski chcą, aby prokuratorzy wszczęli śledztwo i ustalili, kto i na czyje polecenie zakazał publikacji. Zwrócili się o zabezpieczenie dokumentów i korespondencji znajdujących się w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, Rządowym Centrum Legislacji i Trybunale Konstytucyjnym. Wezwali także do zbadania konsekwencji braku publikacji dla obywateli i tego, czy ktoś poniósł w rezultacie krzywdę.
Stowarzyszenie podkreśla także, że w toku śledztwa należy ustalić zakres indywidualnej odpowiedzialności i odpowiednią kwalifikację prawną zarzucanych przestępstw. Jednak w oświadczeniu zamieszczonym w mediach społecznościowych jednoznacznie stwierdza, że władza „nie może wybierać, jakich przepisów Konstytucji będzie przestrzegać”.
Rząd celowo wstrzymuje publikację orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego. W grudniu 2024 r. Rada Ministrów przyjęła uchwałę stwierdzającą, że „Trybunał w obecnym składzie nie jest w stanie wykonywać swoich konstytucyjnych obowiązków”. Zdaniem rządu publikacja jego orzeczeń może utrwalić kryzys praworządności. Jednocześnie nawiązał premier Donald Tusk „nasi sędziowie” w kontekście Trybunału. Następnie na sędziego wybrano jego bliskiego współpracownika, ministra Macieja Berka.
Polski Rzecznik Praw Obywatelskich interweniował także w sprawie niepublikowanych orzeczeń, m.in. w związku z orzeczeniem korzystnym dla osób, które przeszły na wcześniejszą emeryturę.
W kwietniu 2026 r. Prezes Trybunału Konstytucyjnego Bogdan Święczkowski zwrócił się do Prezesa Rady Ministrów o opublikowanie 67 orzeczeń.
